Werk in uitvoering
In de Schoorsle Duinen werken we voortdurend aan het creëren en beheren van een Atlantisch duinbos. Het aangeplante dennenbos ontwikkelt daardoor naar een bos met meer inheemse loofsoorten. Dat vergroot de biodiversiteit, maakt het bos minder kwetsbaar tegen ziekten en beter bestand tegen klimaatverandering en brand.
Schoorlse Duinen, in Noord-Holland
Najaar 2026: jeugdverzorging
Winter 2027 / 2028: dunning
De Schoorlse Duinen vormen een bijzonder natuurgebied in de kop van Noord-Holland. Met de hoogste en breedste duinen van Nederland kent het gebied een grote afwisseling aan landschappen, waaronder duinen, bossen, heide, stuifzand en vochtige duinvalleien. Deze variatie biedt leefruimte aan een rijke verscheidenheid aan planten en dieren en maakt het gebied aantrekkelijk voor wandelaars, fietsers en natuurliefhebbers.
Het bos in de Schoorlse Duinen is beeldbepalend voor het gebied, maar biedt nog kansen om de natuur verder te versterken. Een groot deel van het bos bestaat uit zwarte dennen die in het verleden zijn aangeplant om het stuivende zand vast te leggen en omliggende dorpen te beschermen. Daarnaast waren deze bossen bedoeld voor de houtproductie. Tegenwoordig ligt de nadruk niet langer op houtproductie, maar op natuurontwikkeling en biodiversiteit. Bossen die grotendeels uit één boomsoort bestaan, bieden relatief weinig leefgebied voor planten en dieren. Door meer inheemse loofboomsoorten een plek te geven, ontstaat een gevarieerder bos dat aantrekkelijk is voor verschillende schimmels, insecten, vogels en zoogdieren. Zij vinden er meer voedsel, schuilplaatsen en nestgelegenheid. Bovendien is een divers bos beter bestand tegen ziekten, plagen en de gevolgen van klimaatverandering.
Om de natuurwaarden te versterken, werken we actief aan de ontwikkeling van het aangeplante dennenbos naar een gevarieerd Atlantisch duinbos. Dit proces, ook wel ‘verloofing’ genoemd, zorgt ervoor dat naast de aangeplante zwarte den steeds meer ruimte ontstaat voor inheemse boomsoorten zoals grove den, eik, beuk, kastanje en berk. Hierdoor groeit met onze hulp een gevarieerder bos met meer leefgebieden voor planten en dieren. Tegelijkertijd wordt het bos veerkrachtiger en beter bestand tegen ziekten, plagen en klimaatverandering. Om deze ontwikkeling in stand te houden, blijft actief bosbeheer noodzakelijk.
In het najaar en de winter van 2027 naar 2028 vindt de volgende 'dunning' plaats. Ter voorbereiding markeren we in de zomer van 2026 bomen met gekleurde stippen. Dit markeren wordt blessen genoemd. De gekleurde stippen in het bos geven aan welke bomen tijdens de dunning worden verwijderd.
Voor een gezond en gevarieerd bos is regelmatig dunnen noodzakelijk. Daarbij worden sommige bomen weggehaald om andere meer ruimte en licht te geven. Zo krijgen kansrijke bomen de mogelijkheid om gezond uit te groeien. Bij de selectie wordt zorgvuldig afgewogen welke bomen blijven staan en welke plaats maken voor andere bomen. Bomen met een belangrijke natuurwaarde, zoals holenbomen, worden behouden. Er blijft bewust her en der dood hout liggen en staan, ook tak en tophout blijft liggen als dood hout. De werkzaamheden worden uitgevoerd met een harvester die gebruikmaakt van vaste dunningspaden. Vanaf deze paden kan de machine bomen aan weerszijden bereiken, waardoor verstoring en bodemschade in de rest van het bos zoveel mogelijk wordt beperkt. De geoogste stammen worden vervolgens verzameld en in rolstapels langs de weg gelegd voor afvoer.
Na een dunning ontstaat een nieuwe generatie jonge bomen. Ongeveer zes jaar later worden deze jonge bomen verzorgd; dit wordt jeugdverzorging genoemd. Vanaf september 2026 vindt jeugdverzorging plaats in bosvakken die in 2018 zijn gedund, zoals langs de Schoorlse Zeeweg.
Tijdens deze werkzaamheden krijgen veelbelovende jonge bomen meer ruimte doordat concurrerende bomen worden verwijderd. Daarbij ligt de nadruk op inheemse loofboomsoorten die belangrijk zijn voor de ontwikkeling van het Atlantisch Duinbos. Deze bomen kunnen uitgroeien tot de zaadbomen van de toekomst en bijdragen aan de natuurlijke verjonging van het bos. Door de jonge boomlaag tijdig te begeleiden, zijn latere ingrepen minder ingrijpend. Bovendien draagt een gevarieerde opbouw van boomsoorten en leeftijden bij aan een gezond, dynamisch en biodivers bos.
Bij alle werkzaamheden wordt gewerkt volgens de Gedragscode Bosbeheer. Daarbij wordt zorgvuldig rekening gehouden met kwetsbare flora en fauna.
In het najaar 2026 kunnen bezoekers de jeugdverzorgers zien en horen. Ook langs de Schoorlse Zeeweg. De overige bosvakken liggen aan de Koninginnenweg en Klimweg wat dieper het bos in. De aannemer werkt met kleinere machines en bosmaaiers. Er worden hier geen paden afgezet en er staan lessenaars met informatie bij de betreffende bosvakken.
Bezoekers kunnen de stippen voor de aanstaande dunning 2027/2028 op de bomen nu al zien: rood, geel en oranje stippen op de bomen die gekapt worden. En blauwe stippen, die staan voor bomen die juist moeten blijven staan omdat ze beeldbepalend zijn of belangrijke natuurwaarde hebben: toekomstbomen.
Bos beheren
Bos beheren: kappen
Hout en andere biogrondstoffen