Nieuws
In de week van 20 juli 2026 begint Staatsbosbeheer met het vellen van de zorgvuldig geselecteerde bomen in het Haagse Bos. Het werk duurt ruim twee maanden. Het vellen gebeurt met een motorzaag en wordt begeleid door verschillende kranen. De kranen blijven op de paden om de gezonde bosbodem te behouden. Bomen die verder van het pad of op een kwetsbare plek staan, worden met een speciale reikkraan verwijderd. We werken in tien werkblokken en sluiten voor de veiligheid van bezoekers en boswerkers steeds één werkblok af. ’s Avonds en in het weekend is het hele Haagse Bos toegankelijk voor publiek.
Het Haagse Bos werd vlak na de Tweede Wereldoorlog in hoog tempo ingeplant met vooral zomereiken en beuken. Dat was nodig omdat de bezetter zo’n zeventig procent van het bos had gekapt voor een vrij schootsveld rond de anti-tankgracht die dwars door het bos was gegraven. Het gevolg is dat het bos nu bestaat uit een beperkt aantal soorten bomen van ongeveer dezelfde leeftijd en dat is geen robuust toekomstbestendig bos.
We zien ook dat de zomereiken in het Haagse Bos last hebben van grote droogteperiodes en heftige regens in de afgelopen jaren, veroorzaakt door klimaatverandering, net zoals de beuken. Maar uit onderzoek blijkt ook dat beuken kwetsbaar zijn door de toegenomen stikstofuitstoot, die het moeilijker maakt om voedsel uit de bodem op te nemen. Allemaal redenen om in te zetten op behoud van vitale bomen, jonge bomen en soorten waarvan we verwachten dat die beter met de nieuwe omstandigheden omgaan.
Door tachtig jaar jonge vitale bomen meer ruimte te geven om hun bladerdak uit te breiden en licht te vangen, krijgen ze de kans om uit te groeien tot de woudreuzen van de toekomst. We verwachten dat vitale bomen beter om kunnen gaan met de gevolgen van klimaatverandering en stikstofdepositie. De ruimte die ontstaat door selectief bomen te verwijderen, wordt ook benut door de jongere generatie bomen om op te klimmen naar de hoogste etage in het bos.
We gaan komende jaren op grote, lichte plekken in het bos extra zorgen voor de 'jonkies'. We geven ruimte aan nakomelingen van jonge, eerder geplante bomen, waarvan we verwachten dat ze beter passen bij de nieuwe omstandigheden. En aan soorten waarvan er nu nog weinig in het bos staan: mediterrane soorten, zoals haagbeuk en tamme kastanje, en linde, die zorgt voor een betere bosbodem. Maar ook jonge eiken krijgen meer kans.
Voordat het boswerk start, zijn alle geselecteerde bomen en de bomen in hun directe omgeving gecontroleerd door de boswachter en een onafhankelijk ecoloog. Er is gekeken naar bijzondere natuurwaarden, zoals nesten van eekhoorns en roofvogels, holten van spechten en boommarters en verblijfplaatsen van vleermuizen. In enkele gevallen is een hoogwerker ingezet om holtes goed te inspecteren. Bomen waarbij tijdens het werk extra zorg nodig is, zijn afgezet met een Staatsbosbeheer-lint.
We beginnen in juli omdat de bodem nu nog betrekkelijk stevig en droog is. We starten in de van nature nattere delen van het bos. Het werk wordt in tien blokken opgedeeld, die afhankelijk van de weersomstandigheden elkaar opvolgen. De eerste blokken liggen aan de kant van het Bezuidenhout. Steeds wordt een werkblok tijdens het vellen van de bomen vanwege veiligheid afgesloten.
Het werk wordt zorgvuldig uitgevoerd. Er wordt door een boswerker met een motorzaag gezaagd. Een kraan op rupsbanden begeleidt de boom tijdens het vellen en zorgt ervoor dat de boom op de juiste plaats neerkomt en geen omringende bomen beschadigt. Kranen blijven op de paden om schade aan de bosbodem te voorkomen. Met een grote kraan op brede banden wordt het hout naar het pad getrokken. De brede banden beperkte de schade aan de halfverharding van de paden. De boom wordt ter plaatse op de juiste maat gezaagd. Afhankelijk van de lengte van de boom en de wens van de houthandel kunnen er tussen de vijf en tien stukken hout uit een boom gehaald worden.
Op sommige plekken is het lastig werken, omdat er risico is op schade aan omringende bomen. De bomen die hier staan zijn met een F gemerkt. Hier wordt een speciale kraan die de boomkroon afzaagt en met een grijper als een bloem uit het bos plukt. De top van de boom wordt dan zorgvuldig door de kraan naar een goede plek begeleidt. Vervolgens wordt de rest van stam geveld en uit het bos getild.
Het hout wordt met aan aparte machine met brede banden opgehaald en op stapels aan de Leidsestraatweg gelegd. Op de houtstapels plaatsen we een kaartje met informatie over de bestemming van het hout.
Het grootste deel van het hout uit het Haagse bos wordt als FSC®-gecertificeerd hout geleverd aan de Nederlandse houtindustrie. Door de korte transportafstanden is dit een van het duurzaamste hout voor de Nederlandse markt. Een groot deel wordt gebruikt voor plaatmateriaal in de woningbouw en een deel gaat naar de papierindustrie. Op sommige plekken in het bos blijft tak- en tophout liggen als voedselbron voor onder andere insecten, zwammen en planten. Maar daar waar de bijzonder voorjaarsbloeiers (stinzenplanten) groeien, voeren we het tak- en tophout af. Het wordt gebruikt als energiehout.
Doel van het boswerk is behoud van het Haagse Bos en haar hoge natuurwaarde. Maar het hout brengt natuurlijk ook geld op. De opbrengst van het hout komt ten goede aan het beheer van onder andere het Haagse Bos. Maar door de bijzondere werkwijze is de opbrengst gering en dekt de kosten van het boswerk niet.
We kondigen de werkzaamheden in het bos aan met borden. Er wordt gewerkt in tien blokken. Vanwege de veiligheid wordt steeds één van die werkblokken afgesloten met speciale spandoeken. Het grootste deel blijft dus open en ook ’s avonds en in het weekend is het Haagse bos gewoon toegankelijk. Wel moet je af en toe misschien afwijken van de gebruikelijke route.
In het hele bos kun je machines tegenkomen die hout afvoeren naar de Leidsestraatweg. Het klimmen op die houtstapels is gevaarlijk en dus verboden (zie bordjes).
Heb je vragen of opmerkingen over het boswerk in het Haagse Bos? Mail dan naar westvoorden@staatsbosbeheer.nl
