Nieuws
Wanneer ik in het winterhalfjaar naar huis rijd, is het vaak al donker. Onderweg zie ik dan overal kunstlicht. Vooral bij dorpen en helemaal bij de stad. Dat kunstlicht is echter niet alleen nuttig en handig; er zitten ook grote nadelen aan. Voor de natuur maar ook voor de mens. De vraag is of we al dat kunstlicht echt nodig hebben of dat het misschien ook anders kan. Daar gaat het om bij de Nacht van de Nacht, op zaterdag 24 oktober 2026.
We zijn gewend om overal licht te hebben. Op straat, in de tuin, op de fiets, in de auto. Mensen pakken automatisch een zaklamp als ze in het donker willen lopen. Is dat nodig? Vaak niet. Donkerte is voor veel mensen iets geworden dat opgelost moet worden. Daardoor vergeten we dat de mens duizenden jaren zonder zaklamp heeft geleefd. Ik geef regelmatig avondexcursies in Dark Sky Park Lauwersmeer. In de eerste minuten zijn deelnemers vooral bezig met wat ze niet kunnen zien. Maar na een paar minuten verandert dat. Dan merken ze dat je best veel kunt zien in het donker, als je je ogen de kans geeft om te wennen.
En als je minder ziet, ga je vanzelf beter luisteren. Ineens hoor je ganzen overvliegen die je overdag niet had opgemerkt. Je hoort riet bewegen in de wind. Misschien het zachte geplons van een eend in een slootje of het geroep van een uil in de verte. Als je wat langzamer loopt zie je onverwacht veel, als je wat zachter praat, hoor je meer. De nacht vraagt eigenlijk maar één ding: dat je even vertraagt.
Bij een Dark Sky Park denken veel mensen meteen aan sterren kijken. Dat snap ik, want op heldere nachten is de sterrenhemel hier indrukwekkend. Maar eerlijk gezegd zijn de sterren voor mij niet eens het belangrijkste. Het bijzondere is dat je ervaart hoe een gebied voelt wanneer de mens niet de hoofdrol speelt. Overdag voelen wij ons zeker en veilig. 's Nachts voelen we ons minder op ons gemak. Tijdens een wandeling in de donkere natuur merk je aan alles dat je eigenlijk te gast bent.
Na afloop hoor ik vaak dezelfde opmerkingen. "Ik had niet verwacht dat ik zoveel kon zien." Of: "Ik dacht dat het spannender zou zijn." En: "Eigenlijk zou ik dit vaker moeten doen." Dat vind ik misschien wel het mooiste van de Nacht van de Nacht. Niet dat mensen een paar sterren zien, maar dat ze ontdekken dat donkerte helemaal niet iets negatiefs is. Het donker is juist erg belangrijk, zelfs onmisbaar voor alle leven.
Op zaterdag 24 oktober kun je dit zelf meemaken tijdens de Nacht van de Nacht in Dark Sky Park Lauwersmeer. Samen met een gids ga je op pad, zonder zaklamp. Zo ontdek je hoe de natuur eruitziet wanneer het donker de ruimte krijgt. Na de wandeling kun je bij het Lauwersnest nog genieten van nachtmuziek en poëzie.
Kom je ook? Aanmelden kan via Nacht van de Nacht in Dark Sky Park Lauwersmeer. We verzamelen bij het activiteitencentrum Lauwersnest. Trek warme kleding en stevige schoenen aan, en laat je zaklamp lekker thuis!
