Nieuws

Voorlopen met de boswachter: deel 3

  • 03 juli 2026
  • Leestijd 3 minuten

Auteur

Jiska Koenders

Boswachter

Tot 15 juli wordt er voorgelopen, maar wat is dat eigenlijk en waarom doen we het? Wat komt er allemaal bij kijken? Ik ging mee met Boswachter beheer Kevin om meer te weten te komen over wat voorlopen nou eigenlijk is. Tussendoor spraken we over het beheer van grasland en insectenstroken. In deze driedelige blog neem ik je mee in ons gesprek. Dit is deel 3

Tijdens het maaien laten we altijd 10-15% staan zodat insecten zoals deze distelvlinder een plek houden om bijvoorbeeld eitjes te leggen. Die plekken noemen we insectenstroken.

Waarom insectenstroken?

In deel 1 en deel 2 van deze serie vertelde ik al dat ik met boswachter Kevins op pad was. Er vliegt een distelvlinder langs. 'Nou kijk, daar doen we het voor.' Kevin doelt op de insectenstroken die hij intekent. Daar gaan we nu even op inzoomen (of: inzoemen?) Want wat is zo'n insectenstrook precies? Kevin vertelt: 'Vlinders, bijen, zweefvliegen, die gaan echt die insectenstroken in. Wat hoger om in de zon te zitten, laag om een schuilplaats te hebben en om eitjes te leggen. Als je alles kaal maait, hebben ze geen plek[...]' Zoals eerder genoemd, laat de beheerder dus altijd 10% tot 15% staan voor de insecten in de gebieden.

Waarom niet gewoon één grote strook?

Misschien denk je nu, waarom laat je niet gewoon een strook van 10% staan en de overgebleven 90% maai je? Dat doen we niet, omdat insecten het wel lekker vinden om meerdere toevluchtsoorden te hebben en een beetje te shoppen van strook naar strook. Ook vindt er tussen de stroken meteen een beetje uitwisseling plaats. Ook is het niet slim om allemaal kleine plukjes te laten staan of te dicht op elkaar. Op die manier kan de pachter of je collega geen lekkere banen maken tijdens het maaien. Je wil dus wel duidelijke stroken, verspreid over het perceel. Het valt me op dat Kevin ook steeds een afweging maakt tussen ons belang en het belang of de werkbaarheid van de pachter.

Kiezen voor lage vegetatie

We lopen een tijdje en komen aan bij een plek waar het gras laag is. 'Als ik iets wil laten staan voor een insectenstrook, kies ik dit lage spul,' merkt Kevin op. We kijken naar een strook van ongeveer 5 meter breed, waar de vegetatie al laag is.
Wat is de redenatie achter het laten staan van een deel waar de vegetatie al laag is? Ik vraag Kevin ernaar. '…In het hoge gras groeit geen kruid. Er gaat hier niet ineens een orchidee groeien, maar de kans is al groter dat een aantal hoge soorten hier al niet meer groeien.' Hier grijpen we dus even terug op het eerste deel, over het verschralen. De grassen halen de kruiden altijd in, en als dus het gras ergens al laag is, dan hebben de andere soorten meer kans.

Een kale, zanderige plek

Even verderop komen we een nog kalere, zanderige plek tegen. 'Ik durf te wedden, dat als je hier alles weghaalt, er wilde bijen uit de grond komen.' Er zoemt inderdaad van alles rond de warme, kale plek. Waarom het daar al laag is, vraag ik nog. Maar Kevin legt uit dat het gissen is, het kunnen de schapen zijn geweest of misschien een oud beheerpad. Kevin vertelt over hoe je het landschap leert lezen aan de hand van dit soort elementen en ook eigenlijk veel geschiedenis tegenkomt.

De strook intekenen met Fieldmaps

Kevin opent op zijn telefoon de app Fieldmaps. Dit is een app waarin al onze gebieden en alle landschapselementen en voorzieningen voor ons te vinden zijn. Hij laat een kaart van het gebied zien. Er staat een groen bolletje waar wij staan. Kevin zet een punt op de plek waar wij staan. Vervolgens gaan we lopen. Na een meter of 20 eindigt hij weer met een punt tot waar hij de insectenstrook wil laten lopen. Die strook maakt hij ongeveer 5 meter breed. Er verschijnt een lichtgroen vlak op de kaart. Dit is de strook die de pachter mag laten staan. Het is een mooie strook geworden met hoge en lage delen in de vegetatie, zodat het een mooi gevarieerd stuk is geworden.

 

Op de app Fieldmaps staan al onze gebieden en alle landschapselementen en voorzieningen. Hierop tekenen we bijvoorbeeld insectenstroken in.

Gewone ereprijs

Ik zeg Kevin dat ik nog de laatste strook meeloop en dan weer terug naar kantoor ga. En als kers op de taart, komen we ineens in het hoge gras een ronde plek met Gewone Ereprijs tegen waar de hommels vrolijk rondzoemen. Kevin legt uit, dat ondanks dat het een klein stukje is en de nectar niet overdreven, het wel een soort is waar de insecten op af komen. Natuurlijk laten we dit staan.  


Het is inmiddels lekker opgewarmd. Kevin vertelt dat hij een drukke periode op werk achter de rug heeft. Na zo’n periode is het voorlopen echt heerlijk. Pauze neemt hij niet actief als hij aan het voorlopen is, hij luncht meestal in het veld. Op kantoor is het echt nodig er soms even uit te gaan, beamen we allebei. Als je de hele dag achter je computer hebt gezeten. Hier heeft Kevin dat niet nodig. Hij is er al uit.

Dit was het laatste deel van de driedelige blog over voorlopen.

Op dit kleine stukje waar gewone ereprijs groeit, komen insecten graag af.
Over de auteur
boswachter Jiska Koenders
Jiska Koenders Boswachter
Westbroekse Binnenweg 5
3612 AE Tienhoven
j.koenders@staatsbosbeheer.nl
Meer over dit onderwerp