Nieuws
Voor het eerst wandel ik als boswachter van Staatsbosbeheer door het Waarderhout. Het bos verrast me. Het voorjaar is hier duidelijk in volle gang. Het is frisgroen, het ruikt naar vers gemaaid gras en de lucht voelt koel en vochtig aan. Ik loop langs sloten en over smalle bospaden onder steeds groener kleurend bladerdak. Langs de waterkanten bloeien gele bloemen en bij de paddenpoel hoor ik luid kwakende kikkers. Terwijl het bos zich van zijn mooiste kant laat zien, wordt meteen duidelijk: achter de gekleurde stippen op de bomen schuilt een plan voor de toekomst.
Ik loop een rondje door het bos met mijn trotse collega die beheerder is van het bos. Hij vertelt me welke werkzaamheden hier de komende tijd gaan plaatsvinden. Want als bezoeker heb je het misschien al gezien: er staan gekleurde stippen op veel bomen.
Hoewel het Waarderhout geen groot bos is, kun je er door alle kronkelende paadjes toch gemakkelijk even verdwalen. Tijdens de wandeling nemen we ook een kijkje in het speelbos. Via touwen klauteren we over een sloot en even voelen we ons weer kind. Het laat meteen zien hoe veelzijdig het Waarderhout is: een plek voor natuur, ontspanning en avontuur.
Het bos zelf is opvallend divers. Er groeien allerlei soorten loofbomen, zoals populieren, haagbeuken, esdoorns, elzen, eiken en zoete kersen. Vooral de populieren vallen op. Deze bomen zijn in 1985 geplant en door de voedselrijke bodem in het Waarderhout in veertig jaar tijd enorm gegroeid. Toch zie ik op veel stammen gekleurde stippen staan. Dat betekent dat deze bomen gekapt gaan worden. Waarom moeten zulke grote, indrukwekkende populieren verdwijnen?
Mijn collega legt uit dat daar verschillende redenen voor zijn. Net als mensen worden ook populieren oud. Na verloop van tijd takelen ze af, sterven ze en kunnen ze omvallen. Dat kan gevaarlijk zijn voor recreanten die dagelijks van het bos genieten. Daarnaast zijn de bomen, wanneer ze nog langer blijven staan, minder geschikt voor de houtmarkt. Ze worden simpelweg te groot en te oud om nog goed verwerkt te kunnen worden.
Mooi meegenomen is dat de populieren niet bij iedereen geliefd zijn. De pluizige zaden die ze verspreiden zorgen bij sommige omwonenden al jaren voor overlast. Her en der blijven er wel populieren staan die recreatieve waarde hebben of belangrijk zijn voor de natuur, zoals nestbomen.
De belangrijkste reden van de boswerkzaamheden ligt in de toekomst van het bos zelf. Door bomen te kappen ontstaat er meer ruimte en licht op de bodem. De zogenoemde dunning geeft jonge bomen en planten de kans om te groeien. Ook worden diverse soorten bomen geplant zoals kastanje, wilg en eik en wat soorten uit Zuid-Europa. Het bos wordt op deze manier diverser en is daardoor veerkrachtiger tegen ziekten en beter opgewassen tegen klimaatverandering. Zo wordt het Waarderhout toekomstbestendig.
Meer informatie over bosbeheer en houtoogst is te vinden op onze webpagina over bos beheren en de webpagina over kappen.
De werkzaamheden zullen plaatsvinden aan het einde van deze zomer of anders volgend jaar zomer, in elk geval wanneer de bodem voldoende droog is. Dat de bodem droog moet zijn heeft een belangrijke reden. Wanneer machines door te natte grond rijden ontstaat er veel schade en veranderen delen van het bos in een modderige vlakte. Dat is de ervaring en dat wil Staatsbosbeheer nu voorkomen.
Het zagen gebeurt met een rupskraan en motorzaag; het is grotendeels handwerk. Het hout wordt tijdelijk langs de paden opgestapeld, niet bij de ingangen of parkeerplaats. De stammen worden daarna zo snel mogelijk opgehaald. Gedurende de werkzaamheden zullen sommige paden tijdelijk afgesloten zijn en ook het Speelbos moet helaas even dicht. Na afloop van de werkzaamheden worden de paden en het gebied weer netjes hersteld.
Na de rondleiding wandel ik nog even alleen verder door het Waarderhout. Ik kijk naar de stippen op de bomen en wat ze betekenen: rood, geel en oranje stippen op de bomen die gekapt worden, pijlen voor rijen bomen die verdwijnen. En ik zie blauwe stippen, die staan voor bomen die juist moeten blijven staan omdat ze beeldbepalend zijn of belangrijke natuurwaarde hebben: toekomstbomen.
Ik probeer me voor te stellen hoe het bos er straks uit zal zien. Anders, zeker. Maar verandering hoort bij een levend bos. Juist doordat het bos voortdurend verandert, blijft het groeien en vernieuwen.
Wil jij ook zien hoe het Waarderhout zich ontwikkelt? Meld je dan aan voor een excursie met de boswachter. Eind juni en in augustus nemen we je graag mee door het gebied en vertellen we meer over het bosbeheer en de toekomst van het Waarderhout.