Nieuws
"Hé boswachter dit snap ik niet: ik loop hier op de heide en ik moet mijn hond aan de lijn houden omdat het broedseizoen is. Maar vogels broeden toch in bomen? En bomen zie ik hier niet." Deze vraag krijg je wel eens als boswachter als je buiten bezoekers tegenkomt. Even schakelen en beseffen dat niet iedereen even goed thuis is in de vogelwereld. Er zijn veel vogels die niet broeden in bomen, maar juist op de grond, binnen het bereik van de hondensnuit.
Natuurlijk, als je even iets langer nadenkt, kan iedereen wel een grondbroeder noemen. De vogels aan de waterkant bij de sloot, waterplas of zelfs in het park: eenden, ganzen, zwanen. Dit zijn de meest zichtbare en bekendste bodembroeders. Zij doen niet heel veel moeite om hun nestplaats te verbergen.
Anders is het voor vogels die zich in het riet verschuilen, zoals de rietgors. Vaak zingend goed zien tussen èn boven de rietpluimen. Maar als het om broeden gaat verschuilen ze zich onzichtbaar in het riet. Daar bouwt het vrouwtje op een graspol of tussen plantenstengels een goed verborgen nestje van rietstengels of gras met blaadjes. Ook de bruine kiekendief bouwt zijn nest in het riet. Vanaf de zijkant is het nest van rietstengels en planten niet zichtbaar, maar omdat de vogel meer ruimte voor het nest nodig heeft, is het vaak wel vanuit de lucht te zien.
Bekende grondbroeders in graslanden zijn kieviten, grutto’s en wulpen. Worden de graslanden ruiger, vochtig tot zeer nat met wat modderige plekken dan kan het zijn dat de watersnip er neerstrijkt. Zij maken daar nestkuiltje dat ze vullen met grashalmen en losse bladeren. Bij gevaar vertrouwen de watersnippen volledig op hun schutkleur. Pas op het allerlaatste moment vliegen ze op.
Zo luidruchtig en zichtbaar als de roodborsttapuit en boomleeuwerik zijn op de heide, zo geheimzinnig doen ze over hun nesten. Goed verscholen op de hei maken ze op de grond of laag in dichte begroeiing een mooi klein nestje van grassen en planten. De mysterieuze nachtzwaluw, die zich alleen laat zien in de schemer en het donker, doet geen moeite en legt de eieren gewoon op de grond. De perfecte schutkleur van de eieren zorgt ervoor dat ze voor het oog zo goed als onvindbaar zijn.
Nou, dan zullen in het bos wel alle vogels in de bomen broeden! Niets is minder waar: ook daar kiezen veel vogels er voor om op de grond te broeden. Zoals de twee kleine bruine onopvallende tjiftjaf en fitis. Ook zij maken kleine van grassen en takjes gemaakte nestjes dicht bij of op de grond. De houtsnip, die zich bijna nooit laat zien of horen, legt de roomkleurige eieren in een nest dat bestaat uit een simpel kuiltje in de grond bekleed met wat mos. Het vrouwtje neemt het broeden en de zorg van de kuikens voor haar rekening.
Al met al broeden er overal wel vogels op de grond. Het is dan ook niet voor niets dat we bezoekers vragen hun hond aan de lijn te houden in de natuur, juist nu in de broedtijd. Honden kunnen gemakkelijk nesten opsporen en verstoren en dat is jammer. En dat geldt natuurlijk niet alleen voor de vogels. Ook andere dieren die jonkies krijgen hebben in het voorjaar last van loslopende honden. Alle dieren zijn u dus dankbaar voor het aanlijnen van uw hond!
