Nieuws

Gezamenlijke natuurorganisaties roepen op: Bescherm de jonkies

  • 15 maart 2026
  • Leestijd 3 minuten

Het broedseizoen is weer begonnen. In natuurgebieden worden nu veel jonge dieren geboren. Deze jonkies zijn kwetsbaar en hebben rust en ruimte nodig om op te groeien. Menselijk gedrag kan die rust onbedoeld verstoren. Met de oproep Bescherm de jonkies vragen natuurorganisaties wandelaars, fietsers, hondeneigenaren en waterrecreanten om juist nu bewust met de natuur om te gaan. Help je mee de jonkies te beschermen?

Tijdens het broedseizoen zijn veel jonkies kwetsbaar en hebben rust en ruimte nodig om op te groeien. Met de oproep Bescherm de jonkies vragen natuurorganisaties wandelaars, fietsers, hondeneigenaren en waterrecreanten om juist nu bewust met de natuur om te gaan.

Rekening houden met dieren

Rekening houden met dieren in het broedseizoen betekent: op de paden blijven, honden aan de lijn houden, afstand houden tot oevers en rustig varen. Dit geeft rust voor vogels, maar ook voor zoogdieren zoals reeën en hazen. Zo dragen recreanten bij aan ruimte voor nieuw leven in de Nederlandse natuur. 

Kwetsbaar vanaf het vroege voorjaar

Het broedseizoen loopt van 15 maart tot 15 juli. Vanaf het vroege voorjaar zoeken veel dieren hun partner, bouwen ze nesten, leggen ze eieren en krijgen ze jongen. Vogels en wilde dieren zijn tijdens deze periode met hun jonkies extra kwetsbaar en gevoelig voor verstoring. In deze tijd broeden de meeste vogelsoorten. Sommige soorten beginnen eerder, zoals de blauwe reiger en de bosuil, en sommige soorten gaan zelfs langer door, zoals enkele zangvogels. Daarom is het belangrijk om ook buiten deze vaste periode alert te zijn en verstoring te voorkomen.

Kleine aanpassingen voor hondeneigenaren

Voor hondeneigenaren geldt dat zij met een kleine aanpassing een groot verschil kunnen maken. Veel mensen genieten samen met hun hond van de natuur; juist in deze periode helpt het om honden aan de lijn te houden.

Hoe lief of rustig je hond ook is, een rondsnuffelende hond laat geursporen achter die voor andere dieren een duidelijk signaal van gevaar vormen. Dieren kunnen daardoor schrikken of gebieden mijden, ook als de hond al lang weer weg is.
Helmut van Pelt, boswachter West-Brabant

Zelfs de liefste of rustigste hond laat tijdens het rondsnuffelen geursporen achter. Voor veel dieren zijn die sporen een duidelijk teken van gevaar. Daardoor kunnen ze schrikken of een gebied gaan mijden, ook lang nadat de hond alweer weg is. Het gevolg hiervan is stress bij vogels en zoogdieren zoals reeën, hazen, vossen en dassen. Ook als een hond een dier niet vangt, kan de stress die ontstaat ertoe leiden dat ouders hun nest verlaten of jongen niet overleven. Door je hond aan te lijnen help je dit te voorkomen.

Gezamenlijke oproep

Bescherm de jonkies bouwt voort op de eerdere broedseizoencampagne van de gezamenlijke natuurorganisaties en maakt bezoekers van natuurgebieden bewust van wat zij kunnen doen om jonge dieren te helpen. Samen zorgen we ervoor dat de natuur een veilige plek blijft voor jong leven tijdens het broedseizoen.
De 'Bescherm de jonkies' campagne is een initiatief van Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten en LandschappenNL, en wordt financieel ondersteund door Collectief Natuurinclusief en communicatief door provincies, natuurorganisaties, recreatieschappen, toerisme en recreatie branche, gebruikersgroepen en andere organisaties.

Meer over dit onderwerp