Vaste plek
Al jaren kiest dit bijzondere vogeltje deze plek uit om zijn nest te bouwen. Met veel plezier en uiterste voorzichtigheid slingeren we over deze weg, terwijl we genieten van de broedende pleviertjes die zich hier gevestigd hebben.
Waarom deze plek
Zoals gezegd is de kleine plevier een pioniersoort. Hij houdt van kale grond met weinig vegetatie en broedt het liefst in open landschappen met een zanderige of kiezelachtige ondergrond, vaak nabij water. Denk aan rivieroevers, bouwplaatsen, drooggevallen plassen of, zoals hier, beheerpaden in nabijheid van waterpartijen. Hun voorkeur voor kale grond in combinatie met hun goede schutkleur voorkomt dat ze makkelijk gevonden worden door roofdieren. Daarnaast blijft het gebied door de gecontroleerde toegang relatief rustig, waardoor de verstoring beperkt blijft. Dit maakt het een aantrekkelijke broed locatie voor deze kwetsbare soort.
Camouflage
De kleine plevier vertrouwt op zijn natuurlijke schutkleuren. Zijn lichtbruine verenkleed helpt hem perfect op te gaan in de zandige en stenige omgeving. De eieren, gespikkeld en lichtgekleurd, lijken precies op de steentjes en grind waarop ze worden gelegd. Hierdoor zijn ze bijna onzichtbaar voor roofdieren én voor mensen die niet goed opletten.
Bedreigingen
Het broeden op een weg brengt natuurlijk risico’s met zich mee. Menselijke verstoring, voorbijrijdende voertuigen en predatie door vossen en andere roofdieren vormen een serieuze bedreiging. Om de nesten in het kerngebied te beschermen, markeren we ze met een groene cirkel. Zo weten excursieleiders en beheerders waar de nesten zich bevinden, zonder dat roofdieren zoals vossen leren dat er daar iets te halen valt—iets wat met opvallende pionnen wél zou gebeuren.
Bijzonder vogeltje
De kleine plevier (Charadrius dubius) is een elegante, kleine waadvogel met een opvallende gele oogring. Zijn gedrag is fascinerend: bij gevaar voert hij een afleidingsmanoeuvre uit door zich zwak en gewond voor te doen, om zo roofdieren weg te lokken van zijn nest. Dit slimme overlevingsinstinct vergroot de kans dat zijn eieren en kuikens veilig blijven. Deze kleine maar dappere vogel is een zomergast in Nederland. In de lente arriveren ze uit hun wintergebieden in Afrika. Ze broeden in Nederland tot de zomer voorbij is, waarna ze weer vertrekken naar warmere streken.
Verschillende plevieren in Nederland
De familie van de plevieren (Charadriidae) kent verschillende onderfamilies en geslachten. Zonder al te diep in te gaan op de taxonomische indeling van het dierenrijk, bestaat de familie plevieren uit drie geslachten: de echte plevieren (CharadriInae) , de Kievieten (Vanellinea) en de Pluvalis. Onder het geslacht plevieren vallen de bontbekplevier, de kleine plevier, en de strandplevier. Onder het geslacht kievieten valt in Nederland alleen de kieviet. De goud- en zilverplevier vallen onder het geslacht Pluvialis.
De echte plevieren
Zoals hierboven beschreven komen er naast de kleine plevier, nog twee andere ‘echte’ pleviersoorten voor in Nederland; de bontbekplevier en de strandplevier. Deze drie soorten lijken op het eerste gezicht veel erg veel op elkaar, maar door goed naar de specifieke kenmerken te kijken zijn ze goed uit elkaar te houden. De bontbekplevier is iets groter dan de kleine plevier en heeft een opvallend oranje snavel met een zwarte punt, en een duidelijke witte halsband. De strandplevier, een zeldzamere soort, is slanker en heeft een lichtere, zandkleurige uitstraling die perfect aansluit bij zijn leefgebied op stranden en zandplaten. De kleine plevier onderscheidt zich vooral door zijn felgele oogring en heeft een zwarte snavel. De subtiele verschillen tussen de drie soorten maken het extra leuk om ze tijdens het spotten te onderscheiden. Vooral tijdens de trek zijn de kieviet en de goud- en zilverplevier veel te zien in de Oostvaardersplassen.
