Een dag uit het leven van...

een beuk

Tok. Tok. Tok. Tok. Tok. Tok. Het eerste daglicht valt op de bladeren van de beuk. De zwarte specht is alweer aan het verbouwen in zijn stam. En een paar meter hoger, achter zijn schors, keren de vleermuizen terug van hun nachtelijke jacht. Aan holbewoners geen gebrek.

Eerst maar eens ontbijten. Koffie hoeft hij niet, suiker maakt hij zelf. Met zonlicht, water uit de bodem en koolstofdioxide uit de lucht.

Hij is nog altijd bijzonder tevreden over zijn enorme kroon. Honderdvijftig jaar staat hij hier inmiddels. Fagus sylvatica is de naam, oftewel 'gewone beuk'. Noem het maar gewoon, zo'n joekel van een bladerkroon. De grootste van het bos. De eik mag dan de koning van het woud worden genoemd, maar dat is volgens hem een historische vergissing. Als de eik koning is, dan is hij keizer.

Naast hem staat zijn oude buurman. Ook een beuk, ongeveer even oud. Ze staan al meer dan anderhalve eeuw bij elkaar. Twee veteranen die elkaar steunen. Ze lopen de deur niet bij elkaar plat, maar het is een goede buur. Hij houdt de wind tegen, zorgt voor schaduw en bemoeit zich verder nergens mee. Ideaal.

Dan vliegt er een gaai voorbij, met een eikel in zijn snavel. Eentje om ergens te verstoppen als hapje voor de komende winter. Hij is op weg naar een open plek verderop, waar inmiddels verschillende jonge eiken groeien. Nóg meer eiken.

Dat zint de beuk al helemaal niet. Eiken worden misschien ouder, maar beuken zijn toch echt de heersers over het bos. Andere bomen houdt hij het liefst in de schaduw. Letterlijk.

Zelf kan hij ook best voor nageslacht zorgen. In een mastjaar produceert hij duizenden beukennootjes tegelijk. Zoveel dat zelfs de gulzigste muizen en eekhoorns ze niet allemaal op krijgen en ook verderop zullen verstoppen voor de komende winter.

Het kost alleen wel een hoop energie. Hij is er wel weer moe van.

Maar ja. Je kunt die eiken ook niet overal hun gang laten gaan.

Dan hoort hij stemmen.

Twee boswachters komen het pad af. Daar heb je ze weer. Altijd maar kijken, meten en overleggen. De beuk maakt zich geen zorgen. Hij recht zijn rug. Figuurlijk dan. Een beetje belangstelling voor zijn prachtige kroon zou niet misstaan.

Maar de boswachters lopen hem straal voorbij.

Bij zijn buurman blijven ze staan. Ze kijken omhoog, bekijken zijn stam en maken aantekeningen.

De beuk probeert mee te luisteren. Iets over de afgelopen hete, droge zomer. Over de zure bodem, waardoor bomen steeds moeilijker aan voldoende voedingsstoffen komen.

Nu hij er zo naar kijkt, ziet zijn buurman er inderdaad niet best uit. Zijn kroon is behoorlijk dun geworden en op zijn stam zitten flinke littekens. Zou die droogte hem dan toch de kop gaan kosten?

De boswachters praten verder. Over meer verschillende boomsoorten in het bos.

De beuk kijkt verontwaardigd naar de jonge eiken verderop. Hij heeft zijn hele leven zijn best gedaan om andere bomen met zijn kroon in de schaduw te zetten. En nu zouden ze die concurrentie juist willen aanmoedigen?

De boswachters vertrekken. Zonder ook maar één compliment over zijn kroon.

Nou ja. Niet iedereen kan verstand van bomen hebben.

Tegen de avond wordt het eindelijk rustig. De specht heeft zijn werkzaamheden gestaakt en de gaai is nergens meer te bekennen.

Dan valt hem iets op.

Waar de kroon van zijn buurman vroeger voor schaduw zorgde, valt nu een smalle streep licht op zijn eigen stam. Een plek die al die jaren beschut is geweest. Met zijn dunne, gladde schors zit hij daar niet op te wachten.

Hij kijkt opzij.

‘Je blijft voorlopig nog wel even staan, hè?’ vraagt hij.

Geen antwoord.

‘Mooi. Want op onze leeftijd zit je niet meer op nieuwe buren te wachten. Stel je voor. Straks krijg ik zo'n eikel naast me.’

In een mastjaar produceert een beuk duizenden beukennootjes.

Meer over dit onderwerp