Locatie
Het brongebied van de Strandgaperbeek ligt in het Bremerbergbos aan de Bijsselseweg. De beek stroomt door bos en grasland tussen de Strandgapertocht en de Harderdijk naar het Harderbos.
Looptijd
Juni 2025 – december 2030.
Versterking N2000-gebied
Het Strandgaperbeek gebied is een afwisselend gebied met bos, graslanden en water. Het maakt zelf geen deel uit van een Natura2000-gebied, maar heeft wel een versterkende functie voor Natura2000-gebieden in de omgeving. Natte habitats in oostelijk Flevoland zijn in belangrijke mate ondersteunend aan de N2000-gebieden in de monding van IJssel en Vecht, Veluwerandmeren en noordwest Overijssel en zuidwest Drenthe.
Verbeteren natuurwaarden en waterberging
De Strandgaperbeek wordt gevoed door neerslag en vooral door kwel vanuit het Veluwemeer. De doorstroming van de Strandgaperbeek is te klein. Hierdoor vinden de processen die men in een beek mag verwachten onvoldoende plaats. Met als gevolg dat de beek te snel dichtgroeit en gewenste soorten wegblijven.
Meer water
In de bovenloop van de Strandgaperbeek wordt zoveel mogelijk extra water naar de beek geleid en wordt afstroming naar watergangen buiten het gebied voorkomen door sloten af te dammen. Goede kwaliteit spoelwater dat door Vitens wordt geloosd op de Spijktocht wordt eventueel opgepompt naar de Strandgaperbeek. In een dichtgegroeid deel van de beek wordt het profiel verruimd en de begroeiing op de oever teruggezet. In de benedenloop wordt de verbinding waar de beek de Strandgapertocht en -weg kruist hersteld en indien technisch mogelijk passeerbaar gemaakt voor vis.
Nieuw plas-drasgebied
Het Strandgaperbeek gebied is een belangrijke stapsteen op de ‘Natte as’. Dit is de ecologische verbinding van de Waddenzee naar Zeeland, die de Natura2000 wetlands van Noord-Nederland vanaf Lauwersmeer, via Friesland en de laagveengebieden van West-Overijssel verbindt met die in Zuidwest-Nederland - o.a. Naardermeer, Vechtplassen en Biesbosch. Deze zone wordt tevens gebruikt door een groot aantal soorten trekvogels, om te foerageren en/of rusten en is essentieel voor nationale en internationale natuurdoelen. In de benedenloop van de Strandgaperbeek wordt extra plas-dras areaal toegevoegd als foerageergebied voor vogels.Naar verwachting zal het plas-dras gebied vooral gebruikt worden door steltlopers, eenden en moerassterns. Dit gaat om soorten als grutto, tureluur, groenpootruiter, witgat, pijlstaart, wintertaling en zwarte stern.
Maatregelen
De maatregelen hangen samen met de drie peilvakken die worden onderscheiden: het brongebied, de middenloop en de benedenloop.
Brongebied: kavelsloot verbinden met beek, opengraven verbinding wegsloot met beek en vervangen niet functionerende overstort vanuit de kavelsloot naar de beek.
Middenloop: waar de Spijktocht de Strandgaperbeek kruist wordt eventueel spoelwater van Vitens in de beek gepompt. Dit water blijft over bij de drinkwaterwinning, heeft een goede kwaliteit en een constant debiet.,
controleren of de aanwezige sifons onder de Spijkweg en de Bremerbergweg nog goed functioneren en zo nodig herstelwerkzaamheden, schonen van het beekprofiel en terugzetten van de beplanting langs de beek, afdammen van kavelsloten, zodat het beschikbare water niet uit het gebied wegstroomt.
Benedenloop: ondiep ontgraven van het maaiveld op enkele locaties binnen het zoekgebied, zodat de beek bij hoge afvoeren kan overlopen, waarna de laaggelegen delen in de loop van de zomer weer droogvallen, versterken van de kruisingen van de kavelsloten met de Strandgaperbeek om overstromen van het ene watersysteem in het andere te voorkomen, het sifon onder de Strandgapertocht en -weg door vervangen, zodat het benedenstroomse deel van de beek weer gaat meestromen, wat goed is voor botanische waarden in dit terreindeel met kleinschalig reliëf. Zo mogelijk wordt het sifon vervangen door een open verbinding in de vorm van een aquaduct en voorde, zodat de verbinding niet langer een barrière vormt voor o.a. vis. Over de voorde wordt een fietsbrug aangelegd om de verbinding passeerbaar te maken voor fietsers.
Werkzaamheden in het veld
De uitvoering van dit project staat vooralsnog gepland voor 2028. Eventuele hinder voor publiek van rijbewegingen en grondverzet en het omleiden of afsluiten van routes worden t.z.t. in het terrein aangegeven.
Samenwerking
Dit project is mede mogelijk gemaakt door een subsidie van de provincie Flevoland.
Er wordt samengewerkt met Provincie Flevoland, Vitens, Waterschap Zuiderzeeland, Natuurmonumenten en Gemeente Dronten. Het project wordt geheel gefinancierd met subsidie middels de subsidieregeling SKNL van Provincie Flevoland.
Meer informatie
Subsidie: Kwaliteitsimpuls Natuur en Landschap Flevoland 2021, subsidie - Provincie Flevoland
Gebiedsinformatie: Spijk-Bremerberg
