Nieuws

Grote grazers in de Oostvaardersplassen zijn genetisch gezond

  • 02 juli 2026
  • Natuurbeheer
  • Leestijd 2 minuten

Auteur

Hans-Erik Kuypers

Boswachter

Uit onderzoek naar de genetische variatie van de grote grazers in de Oostvaardersplassen blijkt dat er bij de edelherten weinig sporen van inteelt in de populatie zijn en dat de edelherten tot de meest genetisch diverse populaties van West-Europa horen.

Wat ging aan het onderzoek vooraf?

Het aantal grazers in de Oostvaardersplassen is afgestemd op de gewenste ontwikkeling van landschap en biodiversiteit. Dat betekent dat, in het geval het aantal grazers boven de gewenste aantallen komt, er - net als in andere natuurgebieden in Nederland - grazers uit het gebied worden verwijderd.

De Raad van State heeft Staatsbosbeheer opgedragen meer onderzoek te doen naar de genetische diversiteit van de populatie edelherten (gewenst aantal 500). Er was namelijk niet voldoende aangetoond dat de genetische diversiteit door de geformuleerde doelstand niet negatief zou worden beïnvloed. De ontheffing voor het beheer van de edelherten werd daarom op 11 februari 2026 vernietigd. In de afgelopen maanden werd dit onderzoek door het Instituut voor Biodiversiteit en Ecosysteem Dynamica van de Universiteit van Amsterdam uitgevoerd. Daarbij hebben ze ook gekeken naar de populaties heckrunderen en konikpaarden. De resultaten zijn nu bekend.

De resultaten uit het onderzoek

De conclusies uit het onderzoek zijn duidelijk: er zijn weinig sporen van inteelt binnen de populaties edelherten, konikpaarden en heckrunderen. De mate van inteelt was veel lager dan die van andere edelherten populaties in West Europa. Voor de heckrunderen en konikpaarden geldt dat zij in vergelijking met andere populaties runder- en paardenrassen ook genetisch diverser zijn.
De onderzoekers concluderen dat de huidige populatiegroottes (respectievelijk 500 edelherten, 300 konikpaarden en 300 heckrunderen) voldoende zijn en er geen noodzaak is om de aantallen te vergroten of dieren van buiten te introduceren. Wel raadt men aan om het genetisch onderzoek periodiek te herhalen om de genetische variatie en de ontwikkeling van de genetische variatie te blijven volgen.

Hoe nu verder?

Om het beheer te continueren is het van groot belang dat de populaties grote grazers actief beheerd blijven worden conform de genoemde doelstanden. Met deze onderzoeksresultaten als basis kunnen Gedeputeerde Staten van Flevoland opnieuw beslissen op de aanvraag voor populatiebeheer van de edelherten.

Download

Over de auteur
Boswachter Hans-Erik Kuypers
Hans-Erik Kuypers Boswachter
 
Meer over dit onderwerp