Nieuws
Eerder dit jaar heb ik het al eens gehad over Operatie Peperboompje: Dat is een samenwerking van de WUR (Wageningen University & Research) met de Bosgroep Zuid-Nederland en het Levend Archief. Zij zijn in 2021 gestart met het oogsten van zaad van kwetsbare soorten die alleen nog maar op enkele plekken in Zuid-Limburg aanwezig waren. Het gaat niet alleen om de zeldzame Rode Peperboom waar de Operatie naar vernoemd is, maar om ruim 100 bedreigde plantensoorten in Zuid-Limburg.
Om die zeldzame soorten te ondersteunen en genetisch weer sterker te maken, is er op verschillende locaties zaad geoogst en die zaden worden opgekweekt tot plantjes, die weer uitgezet worden in het veld. Ook zaad wordt ter plekke verspreid om de soort te ondersteunen. Daarnaast wordt er ook zaad opgeslagen in de Nationale Zadencollectie, Het Levend Archief.
Onlangs was ik met medewerker Mark de Jong van Het Levend Archief in het veld toen hij bij de Krijtrots van Heimans in het Onderste Bos opgekweekte planten en zaden ging uitzetten. Mooi om te zien hoe nauwkeurig hij alles doet en met GPS coördinaten ter plekke vastlegt met behulp van de Geode, zodat hij alles bij een volgend bezoek kan monitoren. Uitlezen van die gegevens kan weer gewoon met de telefoon.
Onlangs is er bij deze groeve de te rijke toplaag afgegraven (te stikstofrijk), zodat de kalkrijke ondergrond goed zichtbaar is en weer bereikbaar voor de wortels van de vegetatie. Voor de verschillende soorten die Mark bij zich heeft, zoekt hij de beste plekken uit. Sommige soorten willen niet direct met hun wortels in de kalkrijke laag staan en andere soorten hebben daar wel baat bij.
Hier op de Krijtrots van Heimans zet Mark wild kattenkruid (Nepeta cataria) en malrove (Marrubium vulgare) uit. En ook zaad van de wolfskers (Atropa bella donna) verspreidt hij hier. Die heeft hier in het verleden talrijker gestaan, maar is nu teruggedrongen tot één enkele plant, die nauwlettend in de gaten wordt gehouden en beschermd bij elke beheerklus.
Echt wel minutieus werk zo, vanaf het zaadoogst moment tot aan het planten in de geschikte habitat voor elke soort. Maar ja: als je niets doet, is de achteruitgang van specifieke soorten helaas te groot. Stikstofdepositie, klimaatverandering, verzuring, het zijn stuk voor stuk problemen waar we als terreinbeheerders voor staan. Gelukkig zijn er dankzij de financiële steun van de Provincie Limburg en ook het Elisabeth Strouvenfonds dit soort tegenbewegingen, die ons weer hoopvol maken. Elke soort die het redt, is er weer één!
