Informatie over cookies

Staatsbosbeheer maakt op deze website gebruik van cookies. Meer uitleg over cookies.

Noodzakelijk

Zorgt voor een goede werking van de website

Social

Nodig voor het delen van pagina's en bekijken van video's

Statistieken

Hiermee stemmen we de website af op voorkeuren van bezoekers

Werk in uitvoering

Werkzaamheden in de natuurgebieden van Staatsbosbeheer

Natuurherstel Haaksbergerveen

In september 2021 gaat Staatsbosbeheer aan de slag met het natuurherstel in natuurgebied Haaksbergerveen. Staatsbosbeheer werkt aan het herstel en behoud van hoogveen en natte heide en daarmee de biodiversiteit. Herstel van hoogveen draagt bovendien bij aan CO2-opslag en dat is goed voor het klimaat.

Locatie

Natuurgebied Haaksbergerveen, bij de Duitse grens, Twente.

Looptijd

2021-2023

Hoogveen

Hoogveen en natte heide, zoals in het Haaksbergerveen, zijn zeldzaam geworden in Nederland. Het hoogveen, dat in de loop der eeuwen is ontstaan, wordt gevoed door regenwater. Het veenmos dat er groeit heeft de bijzondere eigenschap dat het als een spons werkt: het houdt zelf regenwater vast, ook in tijden van droogte. Het heeft zo een eigen waterhuishouding, met een waterspiegel die hoger ligt dan de omgeving. Hierdoor kan het hoogveen uitgroeien tot grote aaneengesloten, zompige veenkussens.

Het Haaksbergerveen is ruim 590 hectare groot en bestaat voor delen uit drijvende veenlagen en delen veen op een zandondergrond. Je vindt er onder andere zeldzame soorten als: veenbes, beenbreek, zonnedauw, wollegras, lavendelheide, adder, heikikker, kamsalamander, gevlekte witsnuitlibel, speerwaterjuffer, boomvalk en kraanvogel. 

Biodiversiteit

De biodiversiteit komt in gevaar door de uitstoot van stikstof door wegverkeer, industrie en landbouw. Maar ook door verdroging en versnippering van natuurgebieden. Staatsbosbeheer herstelt het ecosysteem van het hoogveen en de natte heide. Dat geeft kenmerkende dieren en insecten zoals de grote modderkruiper, de kamsalamander en de gevlekte witsnuitlibel en planten zoals veenpluis en zonnedauw weer de ruimte om er te leven.

Natuurherstel

Een stabiele waterstand is een belangrijke voorwaarde voor het behoud van hoogveen. Dit wordt onder meer bereikt door in het natuurgebied meer regenwater vast te houden. Hiervoor is het belangrijk om bomen en opslag (uitlopers/zaailingen van bomen) van vooral grove den en berk te verwijderen. Deze bomen verdampen namelijk per dag tot wel een paar honderd liter water. Door bomen en opslag weg te halen, wordt deze verdamping beperkt. Ook krijgt het landschap hierdoor een meer open karakter. Hoogvenen hebben een bijzondere functie in de opslag van broeikasgassen. CO₂ wordt opgeslagen in de planten die er groeien en in het veen. Voorwaarde is wel dat het veen het hele jaar goed nat blijft. Hoogveenherstel draagt daarmee bij aan oplossingen voor het klimaatprobleem.

Het Haaksbergerveen is een van de best herstellende hoogveenrestanten van Nederland. Dankzij een uitgekiend waterhuishoudings-systeem krijgt het hoogveen de kans om zich net als vroeger te ontwikkelen.

Werkzaamheden in het veld

Begin oktober 2021 zijn aannemer Baks en onderaannemer Van Aalsburg gestart met het verwijderen van ongeveer 70 hectare opslag van berk en grove den, verspreid over een terrein van 265 hectare. De werkzaamheden duren tot maart 2022 en omvatten een oppervlakte van ongeveer 67 hectare waar 14 hectare opslag verwijderd wordt. Op deze kaart staat waar er wanneer gewerkt wordt.

Omdat dit hoogveengebied kwetsbaar is en slecht toegankelijk in de werkvakken, heeft de aannemer een bijzondere werkwijze ontwikkeld. Er wordt in de vakken zoveel mogelijk handmatig gewerkt met elektrische kettingzagen en er worden machines op rupsbanden ingezet. Het hout wordt op een slede gelegd, die tussen de kranen aan weerszijden van het veen heen en weer wordt gelierd. Er staat een midikraan op de transportroute die de opslag overlaadt van de slede op een rupsdumper (een dumper met rupsbanden). Daarna wordt het hout naar het tussendepot getransporteerd en versnipperd. Dit versnipperen veroorzaakt geluidshinder en vindt daarom maximaal eens per week plaats.

Tijdens de werkzaamheden wordt zowel de blauwe als de rode wandelroute in het gebied tijdelijk afgesloten. Dit vanwege de veiligheid van zowel bezoekers als medewerkers in het veld. De groene wandelroute blijft open. Op deze kaart staat welke wandelroutes wanneer worden afgesloten.

Naast het verwijderen van opslag zijn er ook werkzaamheden voor het herstel van de waterhuishouding en de biodiversiteit. Voor een deel zijn dit jaarlijks terugkerende beheer- en onderhoudswerkzaamheden, zoals begrazing door schapen en runderen, om meer structuurverschil in het terrein te creëren en de jeneverbesstruwelen meer ruimte te geven. En bestrijden van reuzenbalsemien, om overwoekering van het hoogveen te voorkomen. Daarnaast zijn er eenmalige werkzaamheden, zoals maaien en plaggen van kleine delen van de droge heide. En dempen van greppels/sloten en herstellen van dammen om het water langer vast te houden. De planning daarvan hangt af van de afstemming met het gebiedsproces N2000 Buurserzand/Haaksbergerveen.

De werkzaamheden worden in 2 periodes uitgevoerd, buiten het broedseizoen, en we verwachten dat ze voor augustus 2023 zijn afgerond. Zie ook folder Werk in uitvoering: Haaksbergerveen.

Samenwerking

Staatsbosbeheer voert de werkzaamheden uit in opdracht van Provincie Overijssel. Ook werken we samen met de gemeente Haaksbergen, Waterschap Rijn en IJssel, waterschap Vechtstromen, LTO Noord en Natuurmonumenten.

Blijf op de hoogte

Wilt u op de hoogte blijven van onze werkzaamheden, eventuele omleidingen en wat dit voor een tijdelijk effect heeft op u als omwonende of recreant? Meld u dan aan voor de nieuwsbrief van de boswachter (digitaal) of kijk op de website van Provincie Overijssel.

Daarnaast bent u iedere woensdagochtend van 9.00-12.00 uur welkom bij de inloopochtend in de werkschuur van Staatsbosbeheer aan de Urkerweg 15 in Haaksbergen. Daar zijn boswachter Kees Jan Westra en/of omgevingsmanager Cleo Hubers aanwezig om uw vragen te beantwoorden.

Vragen?

Heeft u verder vragen of wilt u meedenken? Stuur dan een e-mail met uw naam en contactgegeven, of neem direct contact op met:

  • boswachter Kees Jan Westra via 06-23868611 voor vragen over het natuurgebied Haaksbergerveen;
  • omgevingsmanager Cleo Hubers via 06-52401716 voor vragen over natuurherstelmaatregelen in het Haaksbergerveen.
Toon project op kaart
Locatie project
Boswachter Kees-Jan Westra
Vragen over dit onderwerp? Kees-Jan Westra Boswachter