Dossier Bos en hout

Staatsbosbeheer zorgt voor planten en dieren door bossen te beschermen, laat recreanten het bos beleven en produceert hout voor de Nederlandse markt.

Bosbeheer in de praktijk

Staatsbosbeheer is het hele jaar door aan het werk in het bos. Van het zetten van stippen op te kappen bomen, het inventariseren van dieren tot de houtoogst met machines. Op deze pagina vindt u een toelichting op deze werkzaamheden en bosbeheer in de praktijk.

Inventariseren van dieren en planten

De Gedragscode Bosbeheer schrijft voor dat boseigenaren voor de start van boswerkzaamheden inventariseren of er bijzondere planten of dieren voorkomen die ze moeten ontzien. Dat inventariseren doen we vaak samen met vrijwilligers en natuurwerkgroepen. De roofvogelnesten, mierenhopen, dassenburchten en andere belangrijke natuurwaarden brengen zij in kaart zodat we er met de houtoogst omheen werken of we gaan in bepaalde bosdelen niet aan de slag. Toch kan niet ieder individu van iedere soort op elke plek worden ontzien en kunnen we helaas niet uitsluiten dat soms een dier wordt verontrust. We letten goed op de ontwikkeling van populaties van dieren in een gebied en passen als het nodig is ons bosbeheer aan.

Dunnen

Onze beheerders treffen in het bos regelmatig maatregelen voor de productie van kwaliteitshout. Rechte bomen zijn het meest geschikt om planken van te zagen
Jonge bomen staan vaak dicht op elkaar, ze concurreren met elkaar om genoeg licht te krijgen Wordt het te druk, dan gaan we uitdunnen zodat de goede bomen, de zogenaamde ‘toekomstbomen’ verder kunnen groeien.

Blessen

Om er voor te zorgen dat de juiste bomen worden geoogst, krijgen bomen een stip. Dit werk heet blessen. De bosbeheerder maakt zo keuzes in het bos en denkt daarbij ver vooruit, dat vraagt vakmanschap.

Natuurlijke verjonging

Bij het blessen maakt de beheerder keuzes over de opbouw van het bos met het oog op de verschillende functies in het beheerplan, en denkt daarbij ver vooruit. Na tientallen jaren hebben de bomen hun snelste groei gehad. Dan is het tijd voor verjonging en maken we kleine en grotere open plekken in het bos. Soms planten we daar nieuwe bomen, maar meestal valt er voldoende zaad op de bodem dat spontaan ontkiemt tot nieuwe bomen.

Houtoogstmachines

Het oogsten van hout gebeurt met grote houtoogsmachines, zogenoemde 'harvesters'. Deze machines hebben een speciale arm en zagen bomen in één keer onder aan de stam af, verwijderen de zijtakken en zagen de stammen in de gewenste delen. Een 'forwarder' haalt vervolgens alle op maat gezaagde stammen uit het bos. Hij sorteert ze en legt de stapels langs de weg.

Houtstapels

Langs grotere paden ligt het hout op houtstapels tot het wordt opgeladen op een vrachtwagen voor transport naar een houtverwerkend bedrijf. Dat kan een zagerij zijn, maar ook een papier- of spaanplaatfabriek. Alleen in situaties waar het duurzaam verantwoord is worden ook de boomkronen en achtergebleven takken verwerkt tot houtsnippers voor groene energie.

Herstel paden

De paden zijn soms tijdelijk minder goed begaanbaar doordat ze stuk gereden zijn door het werkverkeer. Dit komt vooral voor in periodes dat het veel regent en de wegen nat zijn. We herstellen deze paden zo snel mogelijk. Het herstelwerk vindt plaats zodra het werk en alle transport klaar is en in een periode dat de paden goed droog zijn.

Nieuwe generatie

Op verjongingsplekken groeit zaad dat van de bomen zelf valt of zaden die nog in de grond zitten uit tot een nieuwe generatie bomen. Afhankelijk van de bodem en de boomsoorten kan het nodig zijn om de bodem te bewerken zodat de zaden goed kunnen ontkiemen. Soms komen er onvoldoende jonge bomen of niet van de gewenste soort en dan gaan we aanplanten. Na verloop van tijd is deze nieuwe generatie ook weer toe aan dunnen, zo is bosbeheer een continu proces in een doorgaande cyclus.

 

Harrie Hekhuis
Vragen over dit onderwerp? Harrie Hekhuis
Afdelingshoofd Beheer en Productie
h.hekhuis@staatsbosbeheer.nl

Deze site gebruikt cookies. Klik hier voor meer informatie.

Sluiten