Over Staatsbosbeheer

Natuur waarmee je je verbonden voelt. Daar maakt Staatsbosbeheer zich sterk voor. Een Nederland waar we natuur en landschap koesteren, maar waar ook plaats is voor beleven en benutten. 

De waarde van dode grazers


Staatsbosbeheer voert de komende drie jaar samen met een aantal andere natuurorganisaties een praktijktoets uit waarbij dode paarden en runderen in natuurgebieden blijven liggen als deze niet kunnen worden afgevoerd. Dode dieren zijn onmisbaar voor de natuur, maar het laten liggen ervan is niet gebruikelijk in Nederland. Paarden en runderen die in natuurgebieden grazen, vallen onder landbouwregelgeving en moeten na hun dood worden aangeboden ter destructie. Met deze praktijktoets willen de natuurorganisaties antwoord geven op de vraag wanneer deze dode grazers - binnen de huidige regelgeving - ook in de natuur mogen blijven liggen, net als bij wilde dieren het geval is.

Kringloopkadavers

De huidige regelgeving biedt ruimte voor uitzonderingen als het afvoeren van dode runderen en paarden in de natuur praktisch niet mogelijk is. Dat kan om verschillende redenen zijn. Een dood dier kan bijvoorbeeld onvindbaar zijn, in verre staat van ontbinding of op een onbereikbare of kwetsbare plek liggen. Deze kadavers zijn zogenaamd ‘buitenmachtelijk.’ Als een kadaver als buitenmachtelijk wordt beschouwd, zal het opgenomen worden in de natuurlijke kringloop in plaats van dat het wordt afgevoerd uit het natuurgebied om naar een destructiebedrijf te gaan. Daarom noemen we buitenmachtelijke kadavers ook wel ‘kringloopkadavers’.

Praktijktoets

Omdat er onduidelijkheid is onder terreineigenaren, beheerders, toezichthouders en handhavers wordt twee jaar lang in drie gebieden ervaring opgedaan met het laten liggen van dode paarden en runderen die niet weg te halen zijn: de Kennemerduinen (PWN) en het tweeling-gebied Slikken van Flakkee en de Hellegatsplaten (Staatsbosbeheer). Niet alleen willen de organisaties antwoord geven op de vraag wanneer dode paarden en runderen - binnen de huidige regelgeving - in de natuur mogen blijven liggen, ook speelt communicatie hierover naar het publiek een belangrijke rol en doet men kennis op over de ecologische waarde van grote kadavers. De praktijktoets is zeker geen vrijbrief voor beheerders om kadavers van paard en rund te laten liggen en valt binnen de bestaande wet- en regelgeving.

De waarde van dode grazers

Dode dieren zijn onmisbaar in de natuur. Een dood dier vervult de functie van een druk bezocht restaurant, waar honderden andere dieren aan de dis schuiven. Imposante soorten zoals raaf, vos of zeearend, maar ook talloze insecten als vliegen, mijten en aaskevers. Kadavers vormen daarmee de laatste schakel in een ingenieuze voedselketen. De dood van het ene dier betekent het (over)leven voor een ander. Het laten liggen van grote dode dieren in de natuur is echter niet gebruikelijk in Nederland.

'Afscheid nemen'

Niet alleen aaseters profiteren er van wanneer sterfte van paarden en runderen in het veld weer een normaal onderdeel wordt van de natuurlijke kringloop. Als een grote grazer sterft, is vaak te zien dat de groepsleden van de overgebleven kudde gedurende enkele dagen tot weken het dode dier bezoeken en aftasten. De omgeving wordt platgetrapt en er ontstaan talloze wildpaadjes die bij het dier uitkomen. Naarmate de overleden grazer hoger in de rangorde staat, kan dit afscheid intenser en langer duren. In menselijke termen noemen we dit “afscheid nemen”.

Dood doet leven

In het project ‘Dood doet Leven’ trekken diverse natuurorganisaties samen op om dode dieren, klein én groot, weer een plek te geven in onze natuur. In overleg met de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) wordt beoordeeld of er sprake is van een kringloopkadaver. Naast ARK Natuurontwikkeling en andere Dood doet Leven-projectpartners als Staatsbosbeheer en de Aaskeverwerkgroep EIS, zijn ook PWN, Herds and Homelands en Ekogrön bij de praktijktoets betrokken. De NVWA en het Ministerie van Economische Zaken zijn inhoudelijk betrokken om tot heldere normen en richtlijnen te komen.

Meer informatie en beelden op www.dooddoetleven.nl.

Gerelateerde nieuwsberichten

Deze site gebruikt cookies. Klik hier voor meer informatie.

Sluiten